full screen background image

Events

21 September 2017 - October 5 & 6, 2017: ‘International Investment Law & the Law of Armed Conflict’ Colloquium on ‘International Inve ... +++ 21 September 2017 - 5 & 6 Οκτωβρίου 2017: International Investment Law & the Law of Armed Conflict 5 & 6 Οκτωβρίου 2017: ... +++ 29 April 2017 - Summer School on European Business Law, Corfu 2017, 24-28 Ιουλίου Το “Summer School” αποτε ... +++ 3 May 2016 - Εκδηλώσεις Τομέα Διεθνών Σπουδών – Κατεύθυνση Ι.Δ.Δ. ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Ο Καθηγ ... +++ 30 April 2016 - 9.5.2016: Ημερίδα – Το Πρόσωπο και η Οικογένεια στο Δίκαιο και την Κοινωνία   Το Ελληνικό Τμή ... +++ 30 March 2016 - 14th ICC Miami Conference on International Arbitration This conference provides an indispe ... +++

-Νομολογία ΙΔΔ

Published on January 9th, 2018 | by efi kloyeri

0

ΠΕΡΙΛΗΨΗ: ΔΕΕ C-372/2016- Ένδικη διαφορά σχετικά με την αναγνώριση ιδιωτικού διαζυγίου εκδοθέντος από θρησκευτικό δικαστήριο σε τρίτο κράτος

Λέξεις-Κλειδιά: Χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης – Κανονισμός (ΕΕ) 1259/2010 – Ενισχυμένη συνεργασία στον τομέα του δικαίου που είναι εφαρμοστέο στο διαζύγιο και τον δικαστικό χωρισμό – Αναγνώριση ιδιωτικού διαζυγίου εκδοθέντος από θρησκευτικό δικαστήριο σε τρίτο κράτος – Πεδίο εφαρμογής του εν λόγω κανονισμού

Αριθμός απόφασης: C-372/16

Δικαστήριο Ευρωπαϊκής Ένωσης

 Επιμέλεια: Ευτυχία-Άντζι Κλογκίρι

 Α: Η διαφορά της κύριας δίκης

Το 1999 ο R. Mamisch και η S. Sahyouni τέλεσαν γάμο στην περιφέρεια του ισλαμικού δικαστηρίου της Χομς (Συρία). Ο πρώτος έχει διπλή ιθαγένεια, συριακή εκ καταγωγής και γερμανική με πολιτογράφηση. Μετά τον γάμο τους απέκτησε και η σύζυγός του την γερμανική ιθαγένεια. Οι ίδιοι έζησαν στην Γερμανία, Συρία, Λίβανο και Κουβέιτ. Όντας επί του παρόντος και οι δύο στην Γερμανία, και εκ του γεγονότος ότι δεν ζουν πια μαζί, ο R. Mamisch επιδίωξε να διαζευχθεί τη σύζυγό του, δι’ απαγγελίας του τύπου του διαζυγίου από τον εκπρόσωπό του ενώπιον του θρησκευτικού δικαστηρίου της Σαρία στη Λαττάκεια (Συρία).

Πρόκειται για ένα είδος «ιδιωτικού» διαζυγίου, καθώς δεν απαιτείται η διαπλαστικού χαρακτήρα συνδρομή του θρησκευτικού δικαστηρίου.

Εν συνεχεία, η S. Sahyouni υπέγραψε δήλωση με την οποία αναγνώριζε ότι είχε λάβει όλες τις παροχές τις οποίες, βάσει του θρησκευτικού νόμου, είχε δικαίωμα να λάβει δυνάμει του γαμικού συμφώνου και του διαζυγίου που επήλθε με μονομερή βούληση του συζύγου της και ότι, ως εκ τούτου, τον απήλλασσε από όλες τις υποχρεώσεις που υπείχε απέναντί της. Έτσι, στις 30/10/2013 ο R. Mamisch ζήτησε την αναγνώριση του διαζυγίου που απαγγέλθηκε στη Συρία, αίτημα το οποίο αποδέχθηκε το ανώτερο περιφερειακό δικαστήριο του Μονάχου (Oberlandesgericht München) κατ’εφαρμογή του κανονισμού 1259/2010 και του άρθρου 107 του FamFG, το οποίο προβλέπει την δυνατότητα αναγνώρισης των διαζυγίων που εκδίδονται σε τρίτο κράτος από το γερμανικό δίκαιο.

Η S. Sahyouni προσέβαλε την απόφασης αυτή, ζητώντας την ακύρωσή της. Το Δικαστήριο του Μόναχο, ανέστειλε τη διαδικασία και υπέβαλε στο ΔΕΕ προδικαστικά ερωτήματα σχετικά με την ερμηνεία του κανονισμού 1259/2010.

Β: Προδικαστικά Ερωτήματα

1) Εμπίπτουν στο κατά το άρθρο 1 πεδίο εφαρμογής του [κανονισμού 1259/2010] και περιπτώσεις ιδιωτικών διαζυγίων –εν προκειμένω, με μονομερή δήλωση ενός των συζύγων ενώπιον θρησκευτικού δικαστηρίου της Συρίας δυνάμει της Σαρία;

2) Σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως στο [πρώτο ερώτημα]: Πρέπει, κατά την εφαρμογή του κανονισμού [1259/2010], η εξέταση της πληρώσεως των προϋποθέσεων κατά το άρθρο 10 του κανονισμού αυτού, στις περιπτώσεις ιδιωτικών διαζυγίων:

α) να στηρίζεται, in abstracto, σε σύγκριση με σκοπό να διαπιστωθεί κατά πόσον το εφαρμοστέο βάσει του άρθρου 8 δίκαιο παρέχει μεν πρόσβαση στο διαζύγιο και στον έτερο σύζυγο, πλην όμως εξαρτά το διαζύγιο, λόγω του φύλου του συζύγου αυτού, από άλλες διαδικαστικές και ουσιαστικές προϋποθέσεις από αυτές που διέπουν την πρόσβαση του πρώτου συζύγου, ή

β) εξαρτάται η κρίση περί εφαρμογής του κανόνα από το αν η εφαρμογή του αλλοδαπού δικαίου, που εισάγει κατά τρόπο αφηρημένο δυσμενείς διακρίσεις, οδηγεί σε δυσμενείς διακρίσεις in concreto και στην υπό εξέταση περίπτωση;

3) Σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως στο [δεύτερο ερώτημα, υπό βʹ]: αποτελεί η συναίνεση του συζύγου, εις βάρος του οποίου γίνεται δυσμενής διάκριση, στη λύση του γάμου –ακόμη και υπό τη μορφή επικυρωθείσας αποδοχής ανταλλαγμάτων– επαρκή λόγο μη εφαρμογής του κανόνα;

Γ: Το νομικό πλαίσιο

Άρθρο 1 του κανονισμού 1259/2010 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 2010, για τη θέσπιση ενισχυμένης συνεργασίας στον τομέα του δικαίου που είναι εφαρμοστέο στο διαζύγιο και τον δικαστικό χωρισμό.

Άρθρο 107 του γερμανικού νόμου περί της διαδικασίας σε οικογενειακές υποθέσεις και υποθέσεις εκούσιας δικαιοδοσίας (FamFG) το οποίο αναφέρεται στην αναγνώριση των αλλοδαπών αποφάσεων σε γαμικές διαφορές.

 Δ: Η απόφαση του Δικαστηρίου

 Α: Επί του πρώτου προδικαστικού ερωτήματος

 Το ΔΕΕ παρατήρησε καταρχήν ότι από τη διατύπωση του άρθρου 1 του κανονισμού 1259/2010 δεν παρέχεται κανένα χρήσιμο στοιχείο για τον προσδιορισμό της κατά το άρθρο αυτό έννοιας του «διαζυγίου».

Προχώρησε λοιπόν στην εξέταση του σκοπού του κανονισμού 1259/2010. Ειδικότερα ο κανονισμός αυτός, όπως προκύπτει από τον τίτλο του, θεσπίζει ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ των συμμετεχόντων κρατών μελών στον τομέα του δικαίου που είναι εφαρμοστέο στο διαζύγιο και τον δικαστικό χωρισμό. Κατά τον χρόνο της εκδόσεως του εν λόγω κανονισμού μάλιστα, στις έννομες τάξεις των συμμετεχόντων σε αυτή την ενισχυμένη συνεργασία κρατών μελών, μόνον όργανα δημόσιου χαρακτήρα μπορούσαν να εκδώσουν αποφάσεις με νομική ισχύ στον τομέα αυτόν. Επομένως, πρέπει να γίνει δεκτό ότι, με την έκδοση του εν λόγω κανονισμού, ο νομοθέτης της Ένωσης είχε αποκλειστικώς υπόψη τις περιπτώσεις στις οποίες το διαζύγιο απαγγέλλεται είτε από κρατικό δικαστήριο είτε από δημόσια αρχή ή υπό τον έλεγχό της και ότι, κατά συνέπεια, πρόθεσή του δεν ήταν να εφαρμοστεί ο εν λόγω κανονισμός σε άλλα είδη διαζυγίου, όπως εκείνα που όπως το επίμαχο εν προκειμένω στηρίζονται σε «μονομερή δήλωση ιδιωτικής βουλήσεως» ενώπιον θρησκευτικού δικαστηρίου. Η ερμηνεία αυτή επιρρωννύεται από το γεγονός, ότι κατά τις διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στην έκδοση του κανονισμού 1259/2010 ουδεμία αναφορά έγινε στην εφαρμογή του επί των ιδιωτικών διαζυγίων. Επομένως, υπό το πρίσμα του περιεχόμενου στον κανονισμό 2201/2003 ορισμού του «διαζυγίου», από τους σκοπούς που επιδιώκει ο κανονισμός 1259/2010 προκύπτει ότι αυτός διέπει μόνον τα διαζύγια που απαγγέλλονται είτε από κρατικό δικαστήριο είτε από δημόσια αρχή ή υπό τον έλεγχό της.

Το ΔΕΕ κατέληξε, ενόψει των ανωτέρω στο συμπέρασμα ότι το άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΕ) 1259/2010 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 2010, για τη θέσπιση ενισχυμένης συνεργασίας στον τομέα του δικαίου που είναι εφαρμοστέο στο διαζύγιο και τον δικαστικό χωρισμό, έχει την έννοια ότι διαζύγιο το οποίο απορρέει από μονομερή δήλωση βουλήσεως ενός από τους συζύγους ενώπιον θρησκευτικού δικαστηρίου, όπως το επίμαχο στην κύρια δίκη, δεν εμπίπτει στο καθ’ ύλην πεδίο εφαρμογής του κανονισμού αυτού.

 Β: Επί του δευτέρου και του τρίτου προδικαστικού ερωτήματος

 Λαμβανομένης υπόψη της απαντήσεως που δόθηκε στο πρώτο ερώτημα, παρέλκει η απάντηση στο δεύτερο και στο τρίτο ερώτημα.

Πηγή: εδώ





About the Author


Back to Top ↑